Montessori sorteerspel met dieren – houten dobbelspel, 5 kleuren

Eén dobbelsteen voor het dier, één voor de kleur

Elke speler krijgt een plankje van licht hout met vier uitsparingen, elk uitgezaagd in de vorm van een dier. Midden op tafel staan de twintig figuren: vier bekende dieren, waaronder een kat, een konijn en een schaap, elk in rood, blauw, geel, groen en oranje. Het kind gooit de twee houten dobbelstenen. De ene toont een dier, met lijnen ingegraveerd, de andere een kleur. Dan zoekt het in de stapel het gele schaap of het blauwe konijn, pakt het op en laat het in de uitsparing glijden die precies zijn vorm heeft. Wie als eerste zijn plankje vol heeft, wint.

Het hele sorteerspel met dieren draait om die ene handeling: twee aanwijzingen lezen, ze samenbrengen in één figuur en die figuur draaien tot hij plat in zijn plek valt. De figuren zijn dik en blijven uit zichzelf staan. Tussen twee partijen door zet een kind ze op een rij, groepeert ze per kleur of laat ze over de tafel wandelen; zo wordt het ook gewoon houten dieren speelgoed om mee te spelen.

Twee kenmerken tegelijk en een precieze greep: wat het kind oefent

Het eerste wat het spel vraagt, is twee kenmerken combineren. Om de oranje kat te vinden moet het kind de groene kat opzijleggen, maar ook het oranje konijn. Veel spellen over kleuren vragen maar één kenmerk; hier telt de vorm net zo zwaar als de kleur. Daarmee is het een spel om kleuren en vormen leren samen te laten gaan. Wie hardop zegt wat de dobbelstenen tonen, "het schaap... rood", voegt de woorden toe aan het gebaar. Zo wordt kleuren leren voor peuters iets wat ze met hun handen doen.

Het tweede is de fijne motoriek. Een dierenfiguur past maar op één manier: het kind pakt hem tussen duim en wijsvinger, draait hem en schuift kop en poten tegen de rand van de uitsparing. Die precieze beweging komt elke beurt terug, zonder dat het kind het gevoel heeft dat het oefent. Het materiaal controleert zichzelf, en dat maakt dit tot een Montessori sorteerspel met dieren: past een figuur niet, dan is het de verkeerde vorm, en daar hoeft geen volwassene iets over te zeggen. In de Montessori-methode heet dat principe foutcontrole.

De eerste keren: stap voor stap opbouwen

Laat de dobbelstenen de eerste keer in de doos. Leg één plankje voor uw kind neer met vier dieren in dezelfde kleur en laat het zoeken welk dier in welke uitsparing past. Gaat dat goed, meng dan twee kleuren, daarna meer, en vraag uw kind om de kleuren te sorteren: alle rode dieren aan de ene kant, alle blauwe aan de andere. De meest gemaakte fout is meteen alle twintig figuren en beide dobbelstenen op tafel te zetten. Dan zijn er te veel aanwijzingen tegelijk en wordt het spel een uitpakpartij.

Kan uw kind op kleur sorteren en herkent het de vier vormen, voeg dan eerst alleen de dierendobbelsteen toe en later de kleurendobbelsteen. Wilt u variëren, draai de rollen dan om: u gooit en zegt wat de dobbelstenen tonen, en uw kind haalt het juiste dier zonder zelf naar de dobbelstenen te kijken.

Van 2 jaar tot de kleuterklas, en het onderhoud

Vanaf 2 jaar legt een kind de dieren in en zet ze rechtop; de spelregel komt later. Daarmee hoort het bij de spelletjes voor 2 jaar die meegroeien. Met om de beurt spelen, wachten en soms verliezen wordt het daarna een eerste gezelschapsspel vanaf 2 jaar, met z'n tweeën of met meer kinderen. Meer ideeën voor die leeftijd vindt u bij ons speelgoed voor 2 jaar.

In de klas past het bij de spelletjes voor peuters en kleuters in een klein groepje rond een tafel, met één plankje per kind. Elke beurt eindigt met een figuur die met de hand op zijn plek moet, dus een leerkracht heeft er ook meteen een motoriekhoek aan.

Plankjes, figuren en dobbelstenen zijn van hout. Een licht vochtige doek is genoeg om ze schoon te maken; laat ze daarna aan de lucht drogen en laat ze nooit in water liggen. Berg de twintig dieren na elke partij op in de doos, want een kwijtgeraakte figuur maakt een plankje onvolledig.

Waarin dit houten spelletje verschilt van een gewone inlegpuzzel

Een gewone inlegpuzzel bestaat uit één plank met stukken die het kind invult en weer leegmaakt. Dit sorteerspel met dieren gebruikt dezelfde handeling anders: elke speler heeft een eigen plankje, de dobbelstenen bepalen de volgorde, en dezelfde doos dient als oefening voor één kind of als partij voor meer spelers. Wie op zoek is naar spelend leren vormen en kleuren, krijgt hier dus twee spellen in één houten spelletje.

Wil uw kind vooral met kleuren bezig zijn, kijk dan bij ons aanbod voor kleuren leren, waar die moeilijkheid apart wordt aangeboden. Voor langere spelregels als uw kind groter wordt, gaat u verder bij onze gezelschapsspellen.

Veelgestelde vragen

Vanaf welke leeftijd is dit sorteerspel geschikt?

Het wordt aangeraden vanaf 2 jaar. De jongsten beginnen met het inleggen van de dieren zonder dobbelstenen; het spel met twee dobbelstenen en om de beurt gooien komt als het kind de vormen en de kleuren herkent. Wie zich afvraagt op welke leeftijd kleuren sorteren lukt: met vier dieren in één kleur kan een kind van 2 jaar al beginnen, en het bepaalt zelf het tempo.

Hoe verloopt een spelronde?

Iedere speler neemt een plankje. Op zijn beurt gooit hij de dierendobbelsteen en de kleurendobbelsteen, pakt het dier dat erbij hoort en legt het in zijn plankje. Wie als eerste zijn vier uitsparingen gevuld heeft, wint.

Kun je zonder dobbelstenen spelen?

Ja. Zonder dobbelstenen worden de plankjes en de twintig figuren een inlegspel en sorteermateriaal: alle dieren van één kleur bij elkaar zetten, een plankje vullen of de dieren laten staan om een verhaal te vertellen.

Welke dieren en kleuren zitten in de doos?

Vier bekende dieren, waaronder een kat, een konijn en een schaap, elk in vijf kleuren: rood, blauw, geel, groen en oranje. Samen zijn dat twintig figuren voor vijf plankjes met elk vier uitsparingen.

Kenmerken

• Leeftijd: vanaf 2 jaar
• Inhoud: 27 delen, namelijk 5 speelplankjes met 4 uitsparingen, 20 dierenfiguren (4 dieren in 5 kleuren) en 2 dobbelstenen (een dierendobbelsteen en een kleurendobbelsteen)
• Materiaal: hout
• Afmetingen van een plankje: 24 x 7 cm
• Merk: Goki, referentie 56765
• 2 jaar garantie